Bát Tràng: sáu thế kỷ đất trắng bên sông Hồng
Từ bộ bát đĩa tiến cống thời Lê, những lư hương, chân đèn khắc tên người thợ, mỏ đất trắng cạn từ thế kỷ XVIII, đến lò ếch, lò bầu, lò than rồi lò ga — chuyện một làng gốm bên bờ sông Hồng.
10 bài viết
Từ bộ bát đĩa tiến cống thời Lê, những lư hương, chân đèn khắc tên người thợ, mỏ đất trắng cạn từ thế kỷ XVIII, đến lò ếch, lò bầu, lò than rồi lò ga — chuyện một làng gốm bên bờ sông Hồng.
Vừa là chốn thờ Thành hoàng, vừa là nơi hội họp, vừa là sân hội: ngôi đình làng Việt. Từ những ngôi đình thời Mạc với mảng chạm trai gái tình tự, săn hổ, cưỡi voi cày ruộng, đến chiếu ngôi thứ, hương ước và lễ Kỳ Yên của đình thần Nam Bộ.
Đọc tiếp “Đình làng: nơi thờ thần, bàn việc và phơi lúa dưới một mái ngói” →
Từ đua thuyền, múa rối nước thời Lý, đèn phủ chúa Trịnh, đến mâm cỗ chó bưởi, đèn kéo quân và những bức thư Trung thu của Bác Hồ: Tết Trung thu đã đi một chặng dài trước khi thuộc về trẻ em.
Đọc tiếp “Trung thu: từ hội trăng của vua chúa, nhà nông đến Tết của trẻ con” →
Từ lệnh đổi y phục của chúa Nguyễn Phúc Khoát năm 1744, mẫu Le Mur trên báo Phong Hóa đến tay áo raglan của thợ may Sài Gòn — chiếc áo dài trẻ hơn và nhiều tranh cãi hơn ta vẫn nghĩ.
Đọc tiếp “Áo dài đã được "may lại" bao nhiêu lần trong ba thế kỷ?” →
Ra đời quanh Nam Định đầu thế kỷ 20, theo gánh rong vào phố Hà Nội, thành "phở không người lái" thời bao cấp và theo dòng người di cư vào Nam năm 1954 — lịch sử phở cũng là lịch sử Việt Nam hiện đại.
Đọc tiếp “Phở: Trăm năm một bát nước dùng, từ gánh hàng rong đến di sản quốc gia” →
Cỗ phách, cây đàn đáy và tiếng trống chầu của quan viên; thẻ trù bỏ vào khay đồng; hát nói của Nguyễn Công Trứ — ca trù từ cửa đình ra ca quán, gần như im tiếng sau 1945 và vì sao UNESCO xếp vào diện cần bảo vệ khẩn cấp.
Đọc tiếp “Ca trù: Khi người nghe cầm dùi trống chấm câu hát” →
Giấy dó quét điệp, màu từ sỏi son, hoa hòe, lá chàm; bản nét đen in sau cùng; phiên chợ tranh tháng Chạp đã mất — và vì sao UNESCO xếp nghề tranh Đông Hồ vào diện cần bảo vệ khẩn cấp.
Đọc tiếp “Tranh Đông Hồ: Sắc Tết bên sông Đuống, nay chỉ còn vài nhà giữ nghề” →
Từ tấm bia chùa Long Đọi năm 1121 đến chú Tễu, gỗ sung và lời thề giữ nghề của các phường rối — nhìn lại một môn nghệ thuật chỉ người Việt mới có.
Theo chân người Pháp vào năm 1857, bén rễ trên đất đỏ bazan Tây Nguyên, đưa Việt Nam thành nước xuất khẩu cà phê thứ hai thế giới — và suốt chặng đường ấy vẫn giữ nguyên cái thú ngồi chờ từng giọt phin.
Đọc tiếp “Cà phê Việt: Từ hạt giống của nhà truyền giáo đến chiếc ghế nhựa vỉa hè” →
Bánh chưng, Ông Công Ông Táo, xông đất và lì xì — cẩm nang những phong tục làm nên Tết Việt.